Aandacht voor zorgen van ondernemers in Herfte

De gemeenteraad van Zwolle neemt de komende periode belangrijke besluiten over de Gebiedsontwikkeling Herfte. Daarbij gaat het onder meer over de toekomst van het gebied rond de Wijthmenerplas, de toekomst van bestaande ondernemers en agrariërs en de ontwikkeling van de golfclub.

Afbeelding: gemeente Zwolle

Over de positie van bestaande ondernemers zijn vooral zorgen geuit. Zo heeft recreatieondernemer Lakeside aandacht gevraagd voor de gevolgen van de plannen voor onder meer de erfpachtpositie, vergunningen, investeringen en bedrijfscontinuïteit. Swollwacht vindt dat deze belangen zorgvuldig moeten worden meegewogen voordat onomkeerbare besluiten worden genomen.

Tijdens de besluitvormingsronde van 7 september 2026 stelde Swollwacht hierover vragen aan het College. Ook vroegen wij wat er sinds het eerdere signaal van de gemeenteraad in juni met de zorgen van ondernemers is gedaan. Daarnaast is gevraagd waarom nu al een langjarige financiële positie ten behoeve van de golfclub wordt aangegaan, terwijl de raad nog belangrijke keuzes over Herfte moet maken. De wethouder gaf aan de zorgen van de ondernemers te begrijpen.

Schriftelijke vragen

Om meer duidelijkheid te krijgen hebben wij ook schriftelijke vragen gesteld:

1. De raad heeft in juni nadrukkelijk aandacht gevraagd voor de positie van omwonenden, agrariërs en ondernemers in Herfte. Welke concrete acties heeft het college sindsdien ondernomen naar aanleiding van dit signaal en wat is daarvan het resultaat? En welke acties gaat het college nog nemen?

2. Heeft het College de brief van Lakeside van 31 augustus 2026 ontvangen en inhoudelijk beoordeeld? Deelt het College de zorg dat de continuïteit en bestaande rechtspositie van deze ondernemer door de huidige ontwikkelingen onder druk kunnen komen te staan? Zo nee, waarom niet?

3. Welke concrete duidelijkheid geeft het College vóór het vervolgdebat en de besluitvorming aan Lakeside en aan de raad over de wijze waarop de erfpachtpositie, vergunningen, investeringen en bedrijfscontinuïteit worden betrokken bij de Gebiedsontwikkeling Herfte?

4. Is voor Lakeside onafhankelijk hydrologisch en technisch onderzocht of de bestaande waterskibaan en onderneming onder de toekomstige water- en klimaatuitgangspunten duurzaam kunnen blijven functioneren? Zo ja, kan deze worden gedeeld? En hoe blijkt het uit deze studie dat de toekomstige positie van Lakeside voldoende is geborgd? Zo nee, wanneer wordt dit onderzoek uitgevoerd?

5. Hoe verhoudt de Gebiedsontwikkeling Herfte/Wijthmenerplas zich tot de bestaande erfpachtovereenkomst met Lakeside, in het bijzonder tot de contractuele bescherming van de exploitatie en de afspraken over soortgelijke structurele activiteiten door derden? Heeft het College vooraf juridisch onderzocht of de voorgenomen ontwikkelingen verenigbaar zijn met deze bestaande contractuele verplichtingen van Lakeside en andere lokale ondernemers? Zo ja, kan het college de conclusies daarvan met de raad delen?

6. Kan het College uiteenzetten welke inhoudelijke, bestuurlijke of organisatorische samenhang bestaat tussen de gebiedsontwikkeling, de ontwikkeling van de golfclub en de parallel lopende erfpacht-/beëindigingslijn richting Lakeside, en kan het College uitsluiten dat besluitvorming in het ene traject feitelijk conflicterend vooruitloopt op het andere?

7. Hoe verklaart het College dat, ondanks het eerdere signaal van de raad, opnieuw stevige zorgen worden geuit door een lokale ondernemer uit Herfte over hun positie en betrokkenheid bij de gebiedsontwikkeling?

8. Uit de brieven en inspraakreacties ontstaat het beeld dat niet iedere partij vanaf het begin dezelfde toegang, aandacht en invloed heeft gehad. Is het college van oordeel dat in Herfte daadwerkelijk sprake is geweest van een gelijk speelveld? Kan het College het antwoord nader toelichten.

9. Welke maatregelen neemt het College vóór het vervolgdebat en de besluitvorming om een gelijkwaardige positie van bestaande ondernemers, agrariërs, bewoners, organisaties en andere rechtstreeks belanghebbenden aantoonbaar te waarborgen?

10. Worden rechtstreeks geraakte ondernemers en agrariërs individueel betrokken wanneer hun grond, rechten, vergunningen, bedrijfsvoering, investeringen of toekomstperspectief door de gebiedsontwikkeling worden geraakt? Zo ja, hoe en wanneer? Zo nee, waarom niet?

11. Kan het College vóór het vervolgdebat een transparant participatieoverzicht aan de raad verstrekken waaruit blijkt welke partijen sinds 2022 zijn betrokken, op welke momenten, met welke rol en op welke wijze hun inbreng is verwerkt?

12. Kan het College aan de raad een volledig overzicht verstrekken - zo nodig vertrouwelijk - van alle ondernemers, organisaties en particulieren die door de huidige opzet van de Gebiedsontwikkeling Herfte worden geraakt in bestaande rechten of rechtsposities?

13. Kan het College in dit overzicht per geval aangeven: (a) om welke bestaande rechten of rechtsposities het gaat, waaronder eigendom, erfpacht, pacht, huur, gebruiksrechten, vergunningen en andere relevante privaat- of publiekrechtelijke posities; (b) welk onderdeel van de gebiedsontwikkeling deze positie raakt; (c) wat de beoogde gevolgen zijn; en (d) op welke wijze de gemeente met deze rechten en belangen omgaat?

14. Voor welke onderdelen van de huidige gebiedsopzet is verwerving, beëindiging, wijziging, verplaatsing of vrijwillige beschikbaarstelling van bestaande rechten of grondposities noodzakelijk?

15. Indien onderdelen van de gebiedsontwikkeling alleen uitvoerbaar zijn wanneer bestaande rechten van Lakeside worden gewijzigd, beperkt of beëindigd, sinds wanneer is dat binnen de planvorming onderkend en waarom is Lakeside daar niet eerder rechtstreeks als contractspartij bij betrokken?

16. Voor welke van deze onderdelen bestaat nog geen overeenstemming met de betreffende rechthebbenden en wat betekent dit volgens het College voor de juridische, financiële en feitelijke uitvoerbaarheid van de gebiedsontwikkeling?

17. Vindt het College dat de raad verantwoord over de Gebiedsontwikkeling Herfte kan besluiten zolang relevante bestaande rechten, grondposities, bedrijfscontinuïteit en nog openstaande geschilpunten niet volledig inzichtelijk zijn? Zo ja, waarom?

18. De raad moet nog wezenlijke keuzes maken over Herfte en over een mogelijke verdere uitbreiding van de golfbaan. Waarom acht het College het verantwoord om op dit moment een langjarige financiële positie ten behoeve van de golfclub aan te gaan?

19. Kan het College garanderen dat de raad door de borgstelling en andere besluiten rond de golfclub niet in een bestuurlijke fuik terechtkomt, waarbij een bestuurlijke lock-in ontstaat en financiële, juridische of ruimtelijke keuzes feitelijk al zijn vastgelegd voordat de raad integraal over de Gebiedsontwikkeling Herfte heeft besloten?

20. Welke concrete waarborgen zijn getroffen om die bestuurlijke lock-in te voorkomen en de volledige democratische keuzeruimte van de raad te behouden?

21. Welke financiële, juridische of bestuurlijke gevolgen ontstaan voor de gemeente indien de raad besluit (a) niet, (b) anders of (c) gedeeltelijk in te stemmen met de gebiedsontwikkeling of een eventuele uitbreiding van de golfbaan?

22. Kan het College vóór het vervolgdebat inzichtelijk maken voor welke onderdelen van de gebiedsontwikkeling aantoonbaar draagvlak bestaat en bij welke onderdelen nog wezenlijke zorgen of bezwaren leven bij ondernemers, agrariërs, bewoners, organisaties en andere belanghebbenden?

23. Kan het College daarbij aangeven welke zorgen nog niet zijn opgelost, welke gevolgen deze hebben voor de uitvoerbaarheid en hoe het college deze vóór verdere besluitvorming wil adresseren?

24. Welke alternatieve scenario's zijn onderzocht voor het geval bestaande ondernemers, agrariërs, organisaties of particulieren hun rechten of grondposities niet willen beëindigen, wijzigen, verplaatsen of beschikbaar stellen?

25. Aan welke concrete juridische, financiële, ruimtelijke en participatieve voorwaarden moet volgens het college zijn voldaan voordat de Gebiedsontwikkeling Herfte daadwerkelijk besluitrijp is?

26. Kan het College garanderen dat de raad bij de integrale besluitvorming nog over reële alternatieven beschikt en niet wordt geconfronteerd met financiële, juridische, ruimtelijke of bestuurlijke voldongen feiten? Zo ja, hoe gaat het College dit borgen? Zo nee, waarom niet?

De belangen van bestaande ondernemers en agrariërs moeten volwaardig worden meegenomen. Tegelijkertijd moet de gemeenteraad voldoende ruimte houden om straks een integrale en vrije afweging over de toekomst van Herfte te maken.

Swollwacht blijft de ontwikkelingen daarom op de voet volgen.