top of page
  • Swollwacht

Nieuwbouwplannen Fraterhuis: Swollwacht positief, maar kritisch over omvang groei

De fractie van Swollwacht staat positief tegenover de plannen van de gemeente om een nieuw filmtheater te realiseren in de binnenstad van Zwolle. Tegelijk is ze kritisch op het aantal zalen, gelet op de verwachte bezoekersaantallen. Burgerraadslid Niek Loman-Kools sprak hierover tijdens het debat in de gemeenteraad op dinsdag 6 december. Op 19 december beslist de gemeenteraad over de nieuwbouwplannen.


In oktober 2021 stelde de Zwolse gemeenteraad het Ruimtelijk Ontwikkelplan Handelshuys vast. Eén van de eisen was het huisvesten van een culturele functie in het Handelshuys. Filmhuis het Fraterhuis toonde hiervoor belangstelling. Op 6 december debatteerde de raad over de uitgewerkte plannen en financiën. Volgens de plannen wordt het aantal zalen uitgebreid van 2 naar 5, inclusief een multimediazaal. Verder staan een rooftopbar en uitzichtpunt in de planning.

Gemiddeld 29 bezoekers per zaal

Swollwacht staat kritisch tegenover deze uitbreiding. Volgens schattingen van Het Fraterhuis zullen er in 2033 175.000 betalende bezoekers zijn. Niek: “Dat komt neer op gemiddeld 29 bezoekers per voorstelling per zaal. Dat is een gemiddelde bezettingsgraad van 42%.” Hij vraagt aan wethouder Schuttenbeld of ze ook gekeken heeft naar de haalbaarheid met 3 of 4 zalen.

Fraterhuis mag geen prestigeproject worden

De bijdrage van het Fraterhuis aan het culturele klimaat in Zwolle staat voor Swollwacht buiten kijf. Het filmhuis biedt ruimte aan films met een artistiek karakter. Dit draagt bij aan de filmdiversiteit en de maatschappelijke en culturele bewustwording van inwoners. Toch hoopt de partij niet dat het een onrealistisch prestigeproject zal worden. Niek: “Het moet een goed doordacht en passend project worden waarin de risico’s zo klein mogelijk zijn en waarin alle mogelijkheden worden bekeken. Een project waarin de Zwollenaar zich herkent, waarin de regio zich uitgenodigd voelt en waar iedereen het gevoel krijgt dat ze thuiskomen.” Op 19 december beslist de gemeenteraad over de nieuwbouwplannen.


Meer informatie

Bijdrage burgerraadslid Niek Loman-Kools in de debatronde Nieuwbouw Fraterhuis Broerenkwartier op dinsdag 6 december 2022


Voorzitter,

‘Sallie Gardner at a Gallop’, het zal u waarschijnlijk niets zeggen, maar dit is de titel van de eerste film ooit, gemaakt door de Amerikaan Eadweard Muybridge. De film bestaat uit een snel bewegende serie van 24 foto’s die werden weergegeven op een zoopraxiscope. Het doel van het filmen was om te bewijzen dat een paard in galop op een bepaald moment met alle vier de hoeven loskomt van de grond.

Hiermee is het tijdperk van ‘de film’ begonnen. Dit was in het jaar 1879.


Exact 100 jaar later, op 17 oktober 1979 is er een oprichtingsakte getekend, de oprichtingsakte van Stichting Filmtheater Fraterhuis. In het leven geroepen op een bijdrage te leveren aan het maatschappelijke, politieke en culturele bewustwordingsproces door het voor een zo breed mogelijk publiek vertonen van films en ander audiovisueel werk.


Voorzitter, tot zover een stukje geschiedenis, dan nu het heden.

Filmtheater Fraterhuis is onafhankelijk en is een bewezen publieke uitgaansgelegenheid die zich toelegt op het vertonen van films buiten het reguliere commerciële aanbod en meer ruimte geeft aan internationale producties buiten het spreekwoordelijke Hollywood om. Hiermee verschilt de programmering van een reguliere bioscoop.


Deze programmering betreft veelal kleinere films met vaak een artistiek karakter. De selectie van films is dan ook niet gebaseerd op de potentie als mogelijke kaskraker, maar op individuele eigenschappen zoals het verhaal, de moraal, de productie zelf en de acteurs. Enkele selectiecriteria die bijdragen aan een filmdiversiteit die niet gebaseerd is commercieel succes en zo ook nieuwe producties kansen biedt op publicaties.


Filmtheater Fraterhuis heeft een substantiële bijdrage geleverd aan het culturele klimaat in onze stad Zwolle en doet dit nog steeds. Een filmtheater hoort in een bruisende stad als Zwolle en een filmtheater draagt vandaag de dag nog steeds bij aan de maatschappelijke en culturele bewustwording van onze inwoners en daarbuiten.


Wij als Swollwacht staan positief tegenover de plannen om een nieuw filmtheater te gaan realiseren in de binnenstad van Zwolle, maar wij hebben wel enkele kritische vragen over de verschillende prognoses die geschetst zijn in de verschillende scenario’s.


In 2019 mocht het Fraterhuis 73.000 betalende bezoekers ontvangen.

In 2019 waren dat 2.500 voorstellingen met 2 zalen.

Dit komt neer op een gemiddelde van 29 bezoekers per voorstelling per zaal.

De gemiddelde bezettingsgraad met 186 plekken verdeeld over 2 zalen van verschillende groottes komt dan uit op 36%

Manegezaal 129 =22%

Roosdorpzaal 57 =50%

Voorzitter, dit was het heden, nu kom ik aan bij de toekomst.

In het realistische scenario zal het Fraterhuis in het jaar 2033 175.000 betalende bezoekers gaan ontvangen.


Het aantal zalen gaat van 2 naar 5, dat is een vermeerdering van 2.5 keer, dus naar rato zou je dan kunnen spreken van 6.250 voorstellingen in het jaar 2033. Voor de vorm rond ik deze af naar 6.000 voorstellingen per jaar.


Voorzitter,

Dat komt u neer op een gemiddelde van 29 betalende bezoekers per voorstelling per zaal.

En met het aantal van 387 te realiseren plekken verdeeld over 5 zalen van verschillende groottes komt dit uit op een gemiddelde bezettingsgraad van 42%.

Zaal 1 143 =20%

Zaal 2 64 =45%

Zaal 3 70 =41%

Zaal 4 64 =45%

Zaal 5 47 =61%

Voorzitter,

Dan ben ik nog niet uit gegaan van het conservatieve scenario, waar de cijfers nog iets discutabeler zijn.

Voorzitter,

Wij staan nogmaals positief tegenover de plannen, maar we hebben onze vraagtekens bij de omvang van de groei van het Fraterhuis. Is er ook is gekeken naar de haalbaarheid met 3 of 4 zalen? Zou dit een reële optie kunnen zijn volgens de wethouder?


Het huidige plan is al geoptimaliseerd, een simpele berekening laat echter zien dat je met een andere verdeling van de zalen een weliswaar lager aantal plekken creëert dan in het concept, maar hierdoor wel een grotere kans creëert op een hogere bezettingsgraad en hierdoor minder risico loopt mochten de scenario’s tegenvallen.


Voorzitter, dit project mag geen prestigeproject worden van de wethouder of het college en koste wat het kost er alles aan doen om onze bevriende benchmarksteden te matchen.


Filmtheater Fraterhuis moet een goed doordacht en passend project worden waarin de risico’s geminimaliseerd worden en waar alle mogelijkheden worden bekeken. Het moet een project worden waarin de Zwollenaar zich herkent, waar de regio zich uitgenodigd voelt en waar iedereen het gevoel krijgt dat ze thuiskomen. Of, zoals Judy Garland in 1939 al zei in de filmklassieker The wizzard of Oz: “There’s no place like home”.


Dank u wel.

bottom of page